anasayfa kategoriler idesözlük müze rehberi köşe yazıları sunumlar amacımız bize ulaşın
› Kategoriler  


Kızılcabölük Dokumaları

Kızılcabölük, Ege Bölgesi'nde Denizli ilinin en eski dokuma merkezlerinden biridir.

II. ve III. yüzyıllardan beri Babadağ eteklerinden başlayıp Pamukkale, Goncah ve Honaz çevresini içine alan ve Antik Donemde Lycos Vadisi olarak adlandırılan bölgede dokumacılığın yaygın şekilde yapıldığı bilinmektedir.
Lycos Vadisi'nde yapılan kazıların sonuçlan, dokuma geleneğinin oldukça eski olan geçmişini destekler niteliktedir.

Önceleri yün, daha sonra ipek ve günümüzde daha çok pamuk hammaddesiyle üretim yapılan bölgede, geleneksel el dokuma tezgahlarıyla yapılan üretim azalsa da devam etmektedir.

Kızılcabölük'te üretilen en yaygın motiflerden biri 'mekik gel-gitti' yani devamsız atkılı eşkenar dörtgene benzer motiftir.

Kızılcabölük'te el tezgahlanndaki hareket sayısını belirtmek için 'ayak' terimi kullanılmaktadır. 2-3-4-5 ayaktan sonra dokuma sistemi 6-8-10-12 ayak olmak üzere çift sayılarla oluşmaktadır.

Geçmişte 3 ayaklı el tezgah sisteminde, çözgü yönünde renkli çizgili bir desen içeren 'Kızılcabölük boncuklusu' adlı desen üretilmiştir.

5 ayak el tezgah sisteminde dokunan 'Kızılcabölük tırnaklısı', Kızılcabölük boncuklusuna benzer bir desene sahiptir.

6 ayakla yapılan çeşitli desenlere ise 'sığır sidiği', 'çam ağacı' ve 'fincan altı' adı verilmiştir.

8 ayakla, siyah cözgûler içinde 2 cm. aralıklarla 1 adet beyaz çözgünûn yerleştirildiği, atkıdan beyaz ipliğin kullanılarak eşkenar dörtgen desenlerin oluşturulduğu 'vişe' adlı desenli kumaş dokunmaktadır.

10-12 ayakla dokunan desenler, 50 çeşit civarındadır ve bu desenler dokuyucunun becerisi ve zevkine göre, çeşitli şekillerde üretilebilecek desenlerdir.
Daha yoğun süsleme içerdiğinden dolayı bu desen grubuna 'greplingiller' adı verilmiştir.

P
amuk ipliğiyle dokunan kumaş türleri yanında, yün ipliğiyle üretilen aba ve biraz daha ince bir kumaş olan çuhanın da Kızılcabölük te el tezgahlarında dokunan kumaşlar arasında olduğu belirtilmiştir.

Yörenin dokuma kumaş örnekleri Kızılcabölük Tekstil Müzesi'ndedir.

 
detaylı bilgi için bkz.



    Kapat
 

Kaynak: Sedef Acar, Geleneksel Dokuma, Tasarım Ve Tanıtım Üçgeninde Kızılcabölük Dokumaları, Uluslar Arası Denizli Ve Çevresi Tarih Ve Kültür Sempozyum Bildirileri, Denizli 2006

Celal Şimşek, Antik Dönemde Lycos Vadisi'nde Kültürel ve Ekonomik Yaşam, Arkeoloji ve Sanat Dergisi, S.92-4,1999

 
     
 
 
› İlgili kategoriye ait ürünler
İlgili kategoriye ait herhangi bir ürün bulunmamaktadır.

› Bunları biliyor musunuz?
Birsen Malkoç
Tüm hakları saklıdır. © 2017 idesanat.com
Önemli Bilgiler
1. İçeriğimizi başka bir sitede paylaşıyorsanız, lütfen kaynak belirtmeyi unutmayın, ilginize teşekkür ederiz.
2. Sitemizde bulunan bir içeriğin telif haklarına veya yasalara aykırı olduğunu düşünüyorsanız lütfen bize bildirin.